فرم آیین نامه مقررات بهداشتی کبابی، حلیم پزی، آش پزی، کله پزی، جگرکی، سیراب و شیردان، اغذیه و ساندویچ، پیتزا، مرغ سوخاری، چایخانه و قهوه خانه، آبمیوه و بستنی فروشی، بوفه و امثال آنها

 

مواد آیین نامه

متن مواد آیین نامه

ماده ۱

کلیه متصدیان و کارگران و اشخاصی که در مرکز تهیه، تولید و توزیع و نگهداری و فروش و وسایط نقلیه حامل مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی و اماکن عمومی اشتغال دارند، موظفند دوره ویژه بهداشت عمومی را به ترتیبی که معاونت سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تعیین و اعلام می نماید گذرانده و گواهینامه معتبر آن را دریافت نمایند.

تبصره ۱

مدیریت و یا تصدی و اشتغال به کار در هر یک از کارگاه ها و کارخانجات و مراکز و اماکن و وسایط نقلیه موضوع این آیین نامه بدون داشتن گواهینامه معتبر موضوع ماده ۱ ممنوع است.

تبصره ۲

استخدام یا به کارگیری اشخاص فاقد گواهینامه معتبر مندرج در ماده ۱ این آیین نامه در هر یک از کارگاه ها و کارخانجات و اماکن و مراکز و وسایط نقلیه مذکور ممنوع است.

تبصره ۳

اشخاصی مانند صندوق دار، باغبان، نگهبان، راننده و نظایر آنها که در اماکن موضوع این آیین نامه شاغل بوده لیکن با مواد غذایی، آرایشی و بهداشتی ارتباط مستقیم ندارند از شمول ماده ۱ فوق و تبصره های ۱ و ۲ آن مستثنی می با شند.

ماده ۲

کلیه متصدیان، مدیران، کارگران و اشخاصی که مشمول ماده ۱ این آیین نامه می باشند موظفند کارت معاینه پزشکی معتبر در محل کار خود داشته و هنگام مراجعه بازرسین بهداشت ارائه نمایند.

تبصره ۱

کارفرمایان موظفند هنگام استخدام اشخاص، گواهینامه معتبر ماده ۱ و کارت معاینه پزشکی آنان را ملاحظه و ضمن اطمینان از اعتبار آن در محل کسب نگهداری نمایند.

تبصره ۲

کارت معاینه پزشکی منحصرا از طرف مراکز بهداشت شهرستان یا مراکز بهداشتی و درمانی شهری و روستایی وابسته به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی صادر خواهد شد، مدت اعتبار کارت فوق برای پزندگان، اغذیه، ساندویچ، بستنی و آبمیوه فروشان و قنادان و مشاغل مشابه و نیز کارگران کارگاه ها و کارخانجات تولید مواد غذایی و بهداشتی فاسد شدنی ۶ ماه و برای سایر مشاغل موضوع این آیین نامه حداکثر یکسال می باشد.

ماده ۳

متصدیان و کارگران اماکن و مراکز و کارگاه ها و کارخانجات و وسایط نقلیه موضوع این آیین نامه موظفند رعایت کامل بهداشت فردی و نظافت عمومیز محل کار خود را نموده و به دستوراتی که از طرف بازرسین بهداشت داده می شود عمل نمایند.

ماده ۴

کلیه اشخاصی که در اماکن و مراکز وسایط نقلیه موضوع این آیین نامه کار می کنند باید ملبس به لباس کار و روپوش تمیز و به رنگ روشن باشند.

تبصره ۱

کلیه تهیه کنندگان مواد غذایی نظیر: آشپزان، نانوایان و مشاغل مشابه و نیز کارگران کارگاه ها و کارخانجات تولید مواد غذایی و بهداشتی که با این مواد ارتباط مستقیم دارند ملزم به پوشیدن روپوش و کلاه و اشخاصی مانند شاغلین و فروشندگان اغذیه و ساندویچ، آب میوه، بستنی، شیرینی جات، کله و پاچه و جگرکی و مشابه آنها علاوه بر روپوش و کلاه ملزم به استفاده از دستکش در حین کار می باشند.

تبصره ۲

در رستوران ها و چایخانه های سنتی، افرادی که در امر پذیرایی شرکت داشته و با غذا سروکار دارند، ملزم به پوشیدن روپوش و کلاه سفید بوده و سایر افراد می توانند از لباس های محلی استفاده کنند.

ماده ۵

متصدیان اماکن و مراکز و کارگاه ها و کارخانجات موضوع این آیین نامه موظفند برای هر یک از شاغلین خود جایگاه محفوظ و مناسبی به منظور حفظ لباس و سایر وسایل در محل تهیه نمایند.

ماده ۶

متصدیان مراکز و اماکن و کارگاه ها و کارخانجات و وسایط نقلیه موضوع این آیین نامه موظفند از ورود و دخالت افراد متفرقه به امور تولید، تهیه، طبخ، حمل و نقل، توزیع و فروش مواد غذایی جلوگیری نمایند.

ماده ۹

هر کارگر موظف به داشتن کلیه وسایل نظافت، شستشو و استحمام اختصاصی می باشد.

ماده ۱۰

اشخاصی که به نحوی از انحاء با طبخ و تهیه و توزیع مواد غذایی سروکار دارند در حین کار شخصا حق دریافت بهای کالای فروخته شده را از مشتری نخواهند داشت.

تبصره

شاغلین محل هایی مانند میوه و سبزی فروشی، عطاری، سقط فروشی، بقالی و فروشندگان مواد غذایی بسته بندی شده و همچنین فروشندگان آن گروه از مواد غذایی که بدون شستشو یا پخت و پز به مصرف نمی رسند، از شمول این ماده مستثنی می باشند.

ماده ۱۱

جعبه کمک های اولیه با مواد و وسایل مورد نیاز در محل مناسب نصب گردد.

ماده ۱۳

استعمال دخانیات توسط متصدیان و کارگران مشمول این آیین نامه در حین کار ممنوع است.

ماده ۱۴

فروش و عرضه سیگار در کارگاه ها و کارخانجات و اماکن و مراکز و محل های موضوع این آیین نامه ممنوع است.

تبصره ۲

فروش سیگار به افراد کمتر از ۱۸ سال در اماکن و مراکز موضوع این آیین نامه ممنوع است.

ماده ۱۵

مصرف هر گونه محصولات دخانیاتی در محوطه های عمومی کارگاه ها، کارخانجات، اماکن و مراکز و محل های موضوع این آیین نامه ممنوع است.

تبصره ۱

متصدیان، مسئولین و یا کارفرمایان محل های موضوع این آیین نامه مسئول اجرای مفاد ماده ۱۵ بوده و موظفند ضمن نصب تابلوهای هشدار دهنده در نقاط مناسب و در معرض دید از نظر مصرف دخانیات جلوگیری کنند.

تبصره ۲

متصدیان، مسئولین و یا کارفرمایان موضوع تبصره ۱ می توانند محل مشخصی را که کاملاً از محل های معمولی و عمومی جدا باشد، جهت افرادی که می خواهند دخانیات مصرف کنند در نظر بگیرند.

ماده ۱۶

کف ساختمان باید دارای شرایط زیر باشد:۱)      از جنس مقاوم، صاف، بدون درز و شکاف و قابل شستشو باشد.۲)      دارای کف شور به تعداد مورد نیاز، مجهز به شترگلو بوده و نصب توری ریز روی آن الزامی است.۳)      دارای شیب مناسب به طرف کف شور فاضلاب رو باشد.

ماده ۱۷

ساختمان دیوار از کف تا سقف از مصالح مقاوم بوده و طوری باشد که از ورود حشرات و جوندگان جلوگیری به عمل آورد.

تبصره ۱

سطح دیوارها باید صاف، بدون درز و شکاف و به رنگ روشن باشد.

ماده ۱۸

پوشش دیوارها باید متناسب با احتیاجات و لوازم مربوط به نوع کار و بر حسب مشاغل مختلف، به شرح تبصره های ذیل باشد.

تبصره ۱

پوشش بدنه دیوار کارگاه های تهیه مواد غذایی، آشپزخانه، آبدارخانه، انبار مواد غذایی، میوه و سبزی فروشی، حمام، مستراح، دستشویی، رختشویخانه باید از کف تا سقف و در مورد کارگاه ها و کارخانجات تولیدی مواد غذایی تا ارتفاع حداقل ۴ متر کاشی یا سرامیک و دیوار کارخانجات از ارتفاع ۴ متر به بالا می توانند از سیمان صاف و صیقلی به رنگ روشن باشد.

تبصره ۳

سطح دیوار سالن های پذیرایی تا ارتفاع حداقل ۱۲۰ سانتی متر از کف با سنگ های صیقلی یا سرامیک و یا کاشی، و از ارتفاع ۱۲۰ سانتی متری تا زیر سقف با رنگ روشن قابل شستشو پوشیده شود.

تبصره ۴

پوشش بدنه دیوارهای مراکز تهیه و فروش مواد غذایی از قبیل کبابی، جگرکی، کله پاچه، سیرابی و شیردان، ساندویچ و اغذیه، پیتزا، مرغ کنتاکی، قهوه خانه و نظایر آنها باید بر حسب نوع به شرح زیر باشد.

بند ۱

چنانچه محل طبخ در مراکز فوق الذکر از سالن پذیرایی جداسازی شده باشد، قسمت طبخ مشمول تبصره ۱ و قسمت پذیرایی مشمول تبصره ۳ ماده ۱۸ فوق الذکر می باشد.

بند ۲

چنانچه محل طبخ از سالن پذیرایی جدا نشده باشد، کلیه دیوارهای مراکز مشمول تبصره ۱ ماده ۱۸ می باشد.

تبصره ۹

پوشش سطح دیوار سالن های پذیرایی در رستوران ها و چایخانه های سنتی باید ضمن طرح و حالت سنتی از کف تا سقف از مصالح مقاوم صاف، بدون فرورفتگی و شکاف و قابل شستشو باشد.

ماده ۱۹

سقف باید صاف، حتی الامکان مسطح، بدون ترک خوردگی و درز و شکاف و همیشه تمیز باشد.

تبصره

پوشش سقف آشپزخانه ها و هر نوع محل طبخ و همچنین گرمخانه و دوش حمام باید از جنس قابل شستشو و به رنگ روشن باشد.

ماده ۲۰

وضع درها و پنجره ها باید دارای شرایط زیر باشد.۱)      درها و پنجره ها از جنس مقاوم، سالم و بدون ترک خوردگی و شکستگی و زنگ زدگی و قالب شستشو بوده و همیشه تمیز باشد.۲)      پنجره های بازشو باید مجهز به توری سالم و مناسب باشد، به نحوی که از ورود حشرات به داخل اماکن جلوگیری نماید.۳)      درهای مشرف به فضای باز باید مجهز به توری سالم و مناسب و همچنین فنردار باشد؛ به طوری که از ورود حشرات و جوندگان و سایر حیوانات جلوگیری نماید.

ماده ۲۱

آب مصرفی باید مورد تایید مقامات بهداشتی باشد.

ماده ۲۲

کلیه اماکن و مراکز و کارگاه ها و کارخانجات مشمول این آیین نامه باید دارای سیستم جمع آوری (و در مورد هتل ها و کارگاه ها و کارخانجات سیستم تصفیه) و دفع بهداشتی فاضلاب مورد تایید مقامات بهداشتی باشند.

تبصره

هدایت و تخلیه هر گونه فاضلاب و پساب تصفیه نشده اماکن و مراکز و کارگاه ها و کارخانجات مشمول این آیین نامه به معابر و جوی و انهار عمومی اکیدا ممنوع می باشد.

ماده ۲۳

وضع و تعداد دستشویی بهداشتی و متناسب باشد.

ماده ۲۷

دستگاه سوخت و نوع مواد سوختنی باید از نوعی باشد که احتراق به صورت کامل انجام گیرد.

تبصره

نصب هود با ابعاد متناسب از جنس مناسب و مجهز به هواکش با قدرت مکش کافی بالای دستگاه پخت الزامی است.

ماده ۲۸

محل شستشو و نگهداری ظروف باید در مجاورت پخت و مجزا و مستقل از آن باشد.

ماده ۲۹

ظروف باید در ظرفشویی حداقل دو مرحله ای (شستشو – آبکشی) یا توسط دستگاه های اتوماتیک شسته شود.

تبصره ۱

تعداد و ظرفیت هر ظرفشویی باید متناسب با تعداد ظروف باشد.

تبصره ۲

هر لگن یا هر واحد ظرفشویی باید مجهز به آب گرم و سرد باشد.

تبصره ۳

در صورت نداشتن ماشین ظرفشویی، ظروف پس از شستشو در محل مناسب (قفسه مجهز به آب چکان) و بدون استفاده از پارچه و حوله و امثال آنها خشک و سپس در قفسه مخصوص ظروف نگهداری شود.

ماده ۳۰

قفسه، ویترین و گنجه ها باید قابل نظافت بوده و مجهز به در و شیشه سالم و همیشه تمیز و فاصله کف آنها از زمین حدود ۲۰ سانتی متر باشد.

ماده ۳۱

پیشخوان و میز کار باید سالم و سطح آن از جنس قابل شستشو باشد.

تبصره

میز کاری که صرفا جهت تهیه مواد غذایی به کار می رود باید فاقد هر گونه کشو و یا قفسه بوده و فضای زیر آن نیز مورد استفاده قرار نگیرد.

ماده ۳۲

سبزیجات و صیفی جاتی که در اماکن عمومی و مراکز عرضه مواد غذایی به صورت خام در اختیار مشتریان گذارده می شود باید در محل مخصوص تمیز و با آب سالم و مایع ظرف شویی شستشو شده و پس از گندزدایی آبکشی و مصرف گردد.

ماده ۳۳

انبار مواد غذایی باید قابل تمیز کردن بوده و وضع داخلی آن مطابق با شرایط مندرج در مواد ۱۶ لغایت ۲۰ و ۳۸ لغایت ۴۰ این آیین نامه و حجم فضای آن متناسب با نیاز و احتیاجات مؤسسه باشد.

تبصره ۱

انبار مواد غذایی باید به نحو مطلوب تهویه و میزان حرارت و رطوبت آن همواره مورد تایید مقامات بهداشتی باشد.

تبصره ۲

انبار آرد و شکر باید مطابق نقشه مصوب بالاترین مقام بهداشتی محل شود.

تبصره ۳

قفسه بندی و پالت گذاری در انبار به نحو مطلوب و مناسب انجام شود.

ماده ۳۴

کلیه مواد غذایی فاسد شدنی باید در یخچال و یا سردخانه مناسب نگهداری شود و مدت آن بیش از زمانی نباشد که ایجاد فساد یا تغییر کیفیت نماید.

تبصره

یخچال و سردخانه باید مجهز به دماسنج سالم باشد.

ماده ۳۵

قرار دادن مواد غذایی پخته و خام و شسته و نشسته در کنار هم در داخل یخچال ممنوع بوده و یخچال و سردخانه همواره باید تمیز و عاری از هر گونه بوی نامطبوع باشد.

ماده ۳۶

عرضه و فروش مواد غذایی آماده از قبیل ساندویچ، کباب، آش، غذاهای پخته، غذاهای فاسد شدنی، شربت آلات و نوشیدنی های فله، ترشیجات و شور و خیارشور، شیرینی جات، انواع تنقلات و خشکبار و آجیل فله و امثال آنها به صورت دوره گردی ممنوع است.

ماده ۳۷

تهویه مناسب باید به نحوی صورت گیرد که همیشه هوای داخل اماکن سالم، تازه، کافی و عاری از بو باشد.

ماده ۳۸

در فصل گرما حداکثر درجه حرارت داخل اماکن نباید بیشتر از ۳۰ درجه سانتی گراد باشد.

ماده ۳۹

شدت روشنایی نور طبیعی یا مصنوعی در آشپزخانه ۱۰۰ تا ۲۰۰ لوکس، آرایشگاه ۲۰۰ تا ۵۰۰ لوکس، نانوایی ۱۰۰ تا ۳۰۰ لوکس، محل های فرآوری و تولید و بسته بندی ۱۵۰ تا ۲۰۰ لوکس (بسته به نوع کار) و در محوطه عمومی و انبار مراکز و اماکن کارگاه ها و کارخانجات موضوع این آیین نامه باید حداقل ۱۰۰ لوکس و در راهرو، سرسرا، رختکن، توالت، دستشویی و حمام ها باید بین ۵۰ تا ۱۵۰ لوکس باشد.

ماده ۴۰

برای جلوگیری از حریق و انفجار و سایر خطرات احتمالی، باید پیش بینی های لازم با توجه به حجم کار و نوع کار و نوع فعالیت و تعداد کارگران به عمل آید.

ماده ۴۱

کارگاه ها و کارخانجات تولیدی مواد غذایی و بهداشتی مشمول این آیین نامه همچنین هتل ها و متل ها و امثال آنها موظفند زباله تولیدی را همواره به طریق کاملا بهداشتی جمع آوری، نگهداری موقت، حمل و نقل و دفع نمایند. به طوری که اقدامات آنها مورد تایید مقامات بهداشتی باشد.

ماده ۴۲

زباله دان درپوش دار، زنگ نزن، قابل شستشو، قابل حمل و با حجم مناسب و تعداد کافی موجود باشد.

تبصره

زباله دان باید مجهز به کیسه زباله و در محل مناسبی قرار گرفته و اطراف آن همواره تمیز باشد.

ماده ۴۳

مگس، پشه و سایر حشرات، سگ، گربه، موش و سایر حیوانات به هیچ وجه نباید در داخل اماکن و کارگاه ها و کارخانجات دیده شوند.

ماده ۴۴

نقشه کلیه ساختمان های اماکن عمومی و مراکز و کارگاه ها و کارخانجات موضوع این آیین نامه به منظور انطباق با موازین بهداشتی قبل از اجرا باید به تصویب مقامات مسئول برسد.

ماده ۴۶

وجود هر گونه حوض یا حوضچه پاشوی و امثال آن ممنوع می باشد مگر در استخرهای شنا مطابق مفاد ماده ۵۸ این آیین نامه.

تبصره

در رستوران ها و چایخانه های سنتی، حوضچه های آب نما طوری طراحی گردند که همواره در آنها آب در گردش بوده و امکان دسترسی به آب برای مشتریان و اطفال آنها فراهم نگردد.

ماده ۴۷

نگهداری هرگونه وسایل اضافی و مستهلک و مستعمل و مواد غذایی غیرقابل مصرف و ضایعات در محل کار ممنوع است.

ماده ۶۶

ظروف مورد استفاده باید دارای شرایط زیر باشد:۱)      ظروف شکستنی باید تمیز، بدون ترک خوردگی و لب پریدگی باشد.۲)      وسایل و ظروف فلزی برای تهیه و نگهداری و مصرف مواد غذایی به کار می روند باید سالم، صاف و بدون زنگ زدگی باشند.۳)      وسایل و ظروف غذا باید پس از هر بار مصرف شسته، تمیز و بر حسب ضرورت ضدعفونی گردیده و در ویترین یا گنجه مخصوص که محفظه باشد نگهداری شود.

ماده ۶۷

استفاده از ظروف و وسایل مشروحه زیر ممنوع می باشد:۱)      دیگ و ظروف مسی اعم از اینکه سفید کاری شده یا نشده باشد.۲)      گوشت کوب و قاشق چوبی و سربی.۳)      قندان بدون درپوش مناسب.

۴)      ظروف فاقد درب ثابت و مخصوص برای عرضه موادی از قبیل نمک، فلفل، سماق، شکر و امثال آنها.

۵)      هر نوع ظروف و ابزاری که توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی غیرمجاز شناخته و آگهی می شود.

ماده ۶۸

جنس و مشخصات ظروف، وسایل و دستگاه هایی که برای مراحل مختلف تولید و بسته بندی مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی در کارگاه ها و کارخانجات تولید این مواد به کار می روند باید مورد تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد.

ماده ۶۹

مواد غذایی مانند: بستنی، آبمیوه، انواع لبنیات و امثال آنها باید در ظروف بسته بندی یکبار مصرف مورد تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ساخته شده از مواد اولیه نو (غیر بازیافتی) و مرغوب و حتی الامکان تجزیه پذیر و همواره سالم، تمیز و بهداشتی عرضه می گردد.

تبصره

آن دسته از مواد غذایی مذکور در ماده فوق که توسط واحدهای تولیدی مجاز و دارای پروانه های معتبر بهداشتی تهیه و به طرق مجاز دیگر بسته بندی و عرضه می شوند از شمول ماده مذکور مستثنی می باشند.

ماده ۷۰

سطح میزها باید صاف، تمیز، سالم، بدون درز و روکش آنها قابل شستشو باشد.

ماده ۷۱

صندلی ها و نیمکت ها باید سالم و تمیز باشد.

ماده ۷۵

استفاده از مواد غیر استاندارد از جمله کاغذهای بازیافتی و کاغذهایی که تمیز نباشد و روزنامه و همچنین کیسه های پلاستیکی جهت پیچیدن و بسته بندی مواد غذایی ممنوع است.

ماده ۷۶

جعبه های مقوایی و پاکت های کاغذی برای بسته بندی مواد غذایی استفاده می شوند باید از جنس سالم و استاندارد و کاملاً تمیز بوده و از نوع بازیافتی نباشند.

ماده ۷۷

ظروف خمیرگیری باید صاف و تمیز و بدون درز باشد. نصب شیر آب بالای ظروف خمیرگیری لازم است.

تبصره

کوشش شود از دستگاه های خودکار برای تهیه خمیر و سایر مواد مخلوط کردنی استفاده گردد.

ماده ۷۸

برای حمل و نقل و جابجایی مواد غذایی فاسد شدنی مانند انواع گوشت دام و طیور و آبزیان، مواد پروتئینی، فرآورده های خام و پخته غذایی دام و طیور و آبزیان، کله و پاچه و آلایش خوراکی دام، شیر و محصولات لبنی و امثال آنها باید منحصرا از وسایط نقلیه مخصوص و مجهز به سردخانه سالم و مناسب استفاده شود.

ماده ۷۹

برای حمل و نقل و جابجایی هر نوع ماده غذایی که بدون شستشو و پخت و پز مجدد به مصرف می رسد؛ انواع نان، شیرینی جات، خشکبار و امثال آنها باید از وسایط نقلیه مخصوص و مجهز به اتاقک محفوظ و مناسب، تمیز و بهداشتی استفاده شود.

ماده ۸۰

برای حمل و نقل مواد اولیه مصرفی و محصولات نهایی کارگاه ها و کارخانجات تولید مواد غذایی، حبوبات، غلات، میوه جات و سبزیجات باید صرفا از وسایط نقلیه مخصوص حمل و نقل این مواد که مورد تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد استفاده شود.

ماده ۸۱

کلیه افرادی که در وسایط نقلیه موضوع مواد ۷۸ لغایت ۸۰ فوق الذکر با جابجایی مواد غذایی سروکار دارند مشمول ماده ۲ این آیین نامه در خصوص اخذ کارت معاینه پزشکی و تبصره های ذیل آن می باشند.

ماده ۸۲

صاحبان وسایط نقلیه موضوع این آیین نامه موظفند قبل از بهره برداری از آنها مجوز حمل و نقل مواد غذایی توسط وسیله نقلیه مربوطه را از وزارت بهداشت اخذ نمایند.

تبصره

حمل و نقل هر نوع کالایی غیر از مواد غذایی توسط وسایط نقلیه مجاز حمل این مواد ممنوع و علاوه بر اخذ جریمه موجب توقف وسیله نقلیه متخلف به مدت حداقل یک ماه خواهد شد.

ماده ۸۳

حمل و نقل مواد غذایی و بهداشتی موضوع مواد ۷۸ لغایت ۸۰ این آیین نامه توسط وسایط نقلیه غیرمجاز ممنوع و علاوه بر اخذ جریمه موجب توقف وسیله نقلیه متخلف به مدت حداقل یک ماه خواهد شد.

ماده ۸۴

استفاده از انبرک مخصوص از جنس استنلس استیل برای برداشتن دانه های شیرینی جات، خرما، خیارشور، قطعات پنیر، حلوا و امثال آنها الزامی است.

 

شما همچنین ممکن است بپسندید مطالب بیشتر از نویسنده

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.